Düzeltme ve Geri Çekme Politikası
Çeşitli nedenlerle, yayınlanan bazı içeriklerin yayınlandıktan sonra düzeltilmesi gerekebilir. Düzeltme talebinin nedenleri, küçük hatalardan etik ve telif hakkı ile ilgili daha ciddi sorunlara kadar değişebilir. SAÜ Yayınları ve SAÜ Kültür Yayınları, Yayın Etiği Komitesi'nin (COPE) yönergelerine uygun olarak, farklı hata türlerini aşağıdaki şekillerde ele alır:
- Değişiklik
- Düzeltme
- Geri Çekme ve Çekilme
- Endişe İfadesi
- Yayıncının Notu
Yayın sonrası düzenleme taleplerini en aza indirmek için:
- Editörler, dosyalar dizgiye gönderilmeden önce yazar(lar)a son taslaklarını ve meta verilerini tamamlama fırsatı verildiğinden emin olmalıdır. Daha sonraki değişikliklerin mümkün olmayacağı açıkça belirtilmelidir.
- Editörler ayrıca içerikten memnun olduklarından emin olmak için dizgiye göndermeden önce son taslağı ve meta verileri baştan sona okumalıdır.
- Tüm makalelerin PDF provaları yayınlanmadan önce yazar veya editör tarafından kontrol edilecektir. Bu, mizanpaj hatalarını ve yazım hataları gibi küçük editoryal sorunları yakalamak için son bir şanstır.
Kitaptaki bir kısmın düzeltilmesi gerektiğini düşünüyorsanız lütfen yayıncı veya editörle iletişime geçin. Neyin küçük veya büyük bir sorun teşkil ettiğine ve bir değişiklik veya düzeltme makalesinin gerekli olup olmadığına karar verme hakkımız saklıdır.
Tekil özelliği nedeniyle, kitaplar dergi yayınlarında olduğu gibi düzeltilemez / geri çekilemez (yani, bir düzeltme bildirimi kolayca ayrı olarak yayınlanamaz ve orijinal içeriğe bağlanamaz). Bununla birlikte, politika ve iş akışı dergilerinkini mümkün olduğunca yakından takip eder.
Değişiklik
Gerçeklere dayalı içeriği veya genel yayının geçerliliğini tehlikeye atmayan küçük sorunlar güncellenmeyecektir. Bu nedenle, yazarların/editörlerin yazılarını dizgi öncesi ve dizgi provası olarak tamamlamasını sağlamak için her türlü çaba gösterilecektir. Yazım hatalarının düzeltilmesi, dilbilgisi hataları veya kötü ifade edilmiş cümleler gibi önemsiz konular düzeltilmeyecektir. Kitabın yorumlanmasını veya beklenen kullanımını etkilemeyen hatalar düzeltilmeyebilir.
Düzeltme
Onaylanmış bir hata, sunulan verileri, yapılan tartışmaları veya içeriğin sonuçlarını etkiliyorsa (ancak bulguların geçerliliğini etkilemiyorsa) veya meta veriler (yazar listesi, başlık vb.) hakkında yanlış bilgi içeriyorsa, düzeltmenin niteliğini detaylandıran bir düzeltme yayınlanabilir. Eğer yeni bir baskı mümkün değilse, bu kitabın güncellenmiş bir versiyonu şeklinde olabilir.
Farklı düzeltme türleri, bir kitap yayınının mevcut düzeni üzerinde çok değişken bir etkiye sahip olabileceğinden, her konu duruma göre ele alınacaktır. Öncelik sırasına göre başlıca odak noktaları şunlar olacaktır.
1) Düzeltme detaylarını kitabın tüm formatlarını okuyanlar için açık hale getirmek,.
2) Kitabın sonraki bölümlerine yapılan atıfların ve meta verilerin en az düzeyde etkilenmesini sağlamak için orijinal metnin sayfa numarasını korumak.
3) Mümkün olan yerlerde kitabı yeniden indekslemek ve dağıtmak.
Bu normalde iki biçimden birini alacaktır:
- Mevcut düzen üzerinde düşük etkisi olan düzeltmelerde (örneğin birkaç kelime ekleme, tablodaki verileri güncelleme, bir resmi değiştirme vb. Yapılan düzenlemeyi ve nedenini tam olarak açıklamak için kitaba (normalde künye sayfasına) bir not eklenecektir. Gerekli görüldüğü takdirde, okuyucuyu bu not konusunda uyarmak için düzenlemenin yapıldığı yere bir dipnot da eklenebilir.
- İçeriğin daha büyük bölümlerinde yapılacak düzeltmelerin dikkatle değerlendirilmesi gerekecektir. Bazı durumlarda, 'düşük etkili' iş akışı uyarınca düzeltmeyi satır içi yapmak mümkün olabilir. Ancak, içeriğin düzeltilmesi sonraki içeriğin düzenini veya sayfalandırmasını önemli ölçüde değiştirecekse, hata doğrudan düzenlenmeyecektir. Bunun yerine, kitabın uygun bölümüne, okuyucuları kitabın arkasına eklenecek bir düzeltme bildirimi konusunda uyaracak bir dipnot eklenecektir. Düzeltme notunda hata tam olarak açıklanacaktır. Künye sayfası da bir düzeltme yayınlandığını belirtecek şekilde güncellenecektir.
Tüm düzeltmelerin yapıldığı ve kitabın yeniden basıldığı tarih belirtilmelidir (yeni bir baskı olmadığı sürece yayın tarihinin değişmeyeceğini unutmayın).
Bir düzeltme tamamlandığında, dijital dosyalar güncellenecek ve yayıncı tarafından barındırılan halka açık sürümlerin yerini alacaktır. Baskı formatları güncellenecek ve gelecek baskıların güncellemeleri içermesi için baskı servislerine yeniden dağıtılacaktır. Dizinlerle temasa geçilecek ve ellerinde bulundurdukları sürümleri değiştirmeleri istenecektir.
Düzeltmeler, bilimsel kaydı resmi olarak düzeltmek ve meta verilerdeki hataların uygun şekilde vurgulanmasını sağlamak için kullanılır. Tartışma konuları için uygun değildir.
Görevi kötüye kullanma iddiaları gibi durumlar, konuyla ilgili bir soruşturma yürütebilmeleri için ilgili kuruma/kuruluşa yönlendirilir. Yazarın kurumu soruşturmayı tamamlarsa, editör ve yayıncı sonucu öğrenmeye çalışacak ve yayınlanan kaydı uygun şekilde güncelleyecektir. Editörler ayrıca teyit edilen suistimalleri fon sağlayıcılara bildirmeyi de değerlendirecektir.
Geri Çekme ve Çekilme
Geri çekmeler, yayınlanan içeriği bilimsel kayıtlardan çıkarmak için kullanılır. Dergilere benzer şekilde, geri çekmeler şu durumlarda kullanılır:
- Bulguların dürüst bir hata (örn. yanlış hesaplama veya deneysel hata) veya suistimal (örn. veri uydurma) sonucu güvenilmez olduğuna dair açık kanıtlar varsa
- Bulguların daha önce uygun çapraz referans, izin veya gerekçe olmaksızın başka bir yerde yayınlanmış olması (yani gereksiz/tekrar yayın vakaları)
- Yayının intihal teşkil etmesi
- Yayının etik olmayan araştırma sonuçlarını raporlaması
Geri çekme bildirimleri, hatanın/yanlış davranışın geri çekmeyi gerektirecek kadar önemli görüldüğünün açıkça belirtilmesi haricinde, düzeltmelerle aynı şekilde hazırlanacak ve yayınlanacaktır. Bu, yayının geri çekildiğini açıkça belirtirken akademik kaydın bütünlüğünün ve şeffaflığının korunmasını sağlar.
Hatanın/yanlış davranışın kitabın sadece bir bölümüyle ya da tamamının sadece bir kısmıyla ilgili olabileceği editörlü ciltler gibi bazı durumlarda, içeriğin sadece bir kısmına karşı bir geri çekme bildirimi yayınlanabilir. Her durumda, geri çekme bildirimi, kitap yayınının tamamına mı yoksa sadece bir bölümüne mi uygulanacağı konusunda açık olacaktır.
Bazı durumlarda, içeriğin bir kitaptan tamamen veya kısmen çıkarılması gerekebilir. Bu genellikle telif hakkı ihlali gibi yasal nedenlerden veya kitabın çevrimiçi bırakılması halinde zarar verebileceği yönündeki etik kaygılardan kaynaklanır. Bu gibi durumlarda, söz konusu içerik kaldırılacak ve yerine kısa bir not eklenecektir. Bu not, kitabın sonuna eklenecek kapsamlı bir geri çekme bildirimine atıfta bulunacaktır. Kaldırılan içerikten sonra gelen içerik için sayfa numaralandırması ve meta veriler aynı kalacaktır.
İstisnalar
Bazı durumlarda, yasal veya gizlilikle ilgili konular yukarıdaki süreçlerde istisnalara yol açabilir. Bu tür örnekler duruma göre ele alınacak ve standart süreçler mümkün olduğunca takip edilecektir.
Yayın sonrası isim değişiklikleri
Ne bir ismin ne de bir bireyin kimliğinin sabit olmadığının ve bir araştırmacının yayın kaydının kendisi için son derece değerli olduğunun bilinciyle, yayın sonrası yazar adı değişikliklerine izin verilir. SAÜ Yayınları ve SAÜ Kültür Yayınları, Yayın Etiği Komitesi Çalışma Grubu İlkeleri’ne uygun olarak, yayınlanan yazarların yayınlandıktan sonra herhangi bir zamanda, herhangi bir nedenle (örneğin evlilik, boşanma, cinsiyet kimliği veya din nedeniyle değişiklikler) isim değişikliği talep etmelerine izin verecektir.
Bir talep onaylandıktan sonra, yayın kaydı şu şekilde güncellenecektir:
- PDF, XML/HTML ve ilgili meta verilerin güncellenmesi
- Orijinal dosyaların yeniden yayınlanması (yani orijinal içeriğin yerini alacaklar)
- Dosyaların ve meta verilerin dizinlere ve veritabanlarına yeniden gönderilmesi ve verilerini buna göre güncellemelerinin istenmesi.
Bazı taleplerin hassas doğası nedeniyle, yukarıdaki süreç, düzeltme bildirimi yayınlanmadan 'görünmez' bir güncellemeye izin verir. Bu sürecin amacı, daha kapsayıcı bir topluluk oluşturmaya yardımcı olmak ve damgalama ve kariyer sınırlamalarının kaldırılmasına izin vermektir. Varsayılan olarak, yayındaki ortak yazarlarla güncelleme konusunda iletişime geçilmeyecektir. Ancak, talepte bulunan yazar, yayıncının ortak yazarlara yayınlarında bir ismin güncellendiğini bildirmesini isteyebilir.
Talepte bulunan yazarın kendi yayınlarında kendi yayınlarına atıfta bulunması halinde, talep üzerine ilgili atıflar ve referans listesi de güncellenebilir.
Talepte bulunan yazarlardan isim değişikliğine ilişkin kanıt veya yasal belge ya da isim değişikliğinin nedeni istenmeyecektir. Ancak, yayının bütünlüğünü ve akademik sicilin suiistimale açık olmamasını sağlamak amacıyla, söz konusu yazarın söz konusu yazar olduğuna dair kanıt sunması istenebilir (örneğin, gönderim/revizyon sürecine ilişkin e-postalar). Kurumsal bir e-posta adresi üzerinden iletişim de tercih edilecektir.
Yayıncı ayrıca yazarın dergi/kitap editoryal sistemindeki hesap(lar)ını nasıl güncelleyebileceği konusunda da tavsiyede bulunacaktır, böylece gelecekteki yazışmalar uygun şekilde ele alınabilecektir. Yayıncı tüm kayıtları güncellemek için çaba gösterirken, bazı arşiv içeriklerinin güncellenmesinin mümkün olmayacağı unutulmamalıdır (örneğin arşivlenmiş e-postalar, hakem değerlendirme raporları). Bu durumlarda veriler kamuya açıklanmayacak, sadece gerekli editörlük veya yayıncılık personeline sunulacak ve isim değişikliğine dikkat çekmek için vurgulanmayacak veya detaylandırılmayacaktır.
DOI, yayın için kalıcı tanımlayıcı görevi gördüğünden, yazar listesinin bu şekilde güncellenmesi, önceki isme atıfta bulunsalar bile atıfları etkilememelidir.
Bir isim değişikliğinden sonra yayın kaydının 'sahipliğine' yardımcı olmak için, tüm yazarların ORCID'lerini yayınlanmış içeriklerine dahil etmelerini öneririz.
SAÜ Yayınları ve SAÜ Kültür Yayınları harici platformlarda tutulan meta verileri güncellemek için tüm makul çabayı gösterecek olsa da, üçüncü taraf veri tabanlarının bu tür güncellemelere izin vereceğini ve orijinal yazar listesinin bazı yerlerde korunabileceğini garanti edemeyeceği unutulmamalıdır.
İsim değişikliği talebinde bulunacak yazar yayin@sakarya.edu.tr adresine maille talebini iletmelidir.
Sorumluluk
İdeal olan, yayın sonrası tüm güncellemelerin tüm taraflarca (örneğin editörler, yazarlar, yayıncı, dış taraflar) kabul edilmesidir. Bazı durumlarda, anlaşmazlıklar hala mevcut olabilir ve fikir birliği mümkün olmayabilir. Bu gibi durumlarda, editörler veya yayıncı bir yayını düzeltebilir/geri çekebilir veya yazarların tamamı veya bir kısmı aynı fikirde olmasa veya kendilerine ulaşılamasa bile endişe beyanında bulunabilir.